Her Kelimenin Bir Hikâyesi Var: Pastörize

Pastörizasyon,  bir sıvının bileşimini, tadını bozmadan ve besleyici değerini düşürmeden,  zararlı bakterilerin yokedilmesi için 55 ile 70 arasındaki bir ısı derecesinde ısıtılmasıdır.  Bu işlem Fransız kimyacı Louis Pasteur’ün adından dolayı bu isimle anılmaktadır. Pasteur bu işlemi 1865 yılında sütün ve şarabın fermantasoyununu önlemek için bulmuştu.

Süt 63 derecede 30 dakika boyunca ısıtılıp ardından da hızla soğutularak pastörize edilir. Pastörize edilmiş sütün 10 dereceden daha düşük ısılarda saklanması gerekmektedir.

Bira ve şarap 60 derecede 20 dakika ısıtılarak pastörize edilir. Daha yeni yöntemde ise 70 derecede yaklaşık 30 saniye ısıtma işleminin ardından sıvı steril koşullarda kaplara doldurulmaktadır.

Pastörizenin mucidi Louis Pasteur 1822 yılında Fransa’da dünyaya geldi. 1848 yılında profesör oldu. 1854 yılında Lille Fen Fakültesi’nin dekanı oldu. Mayalanma konusunda araştırmalar yapmaya başladı. 1857’den 1863’e kadar sütte, alkolde, tereyağında vb. meydana gelen mayalanmalar hakkında incelemeler yaptı ve bu konuda çeşitli yazılar yazdı. Pasteur bu çalışmaları sırasında kendiliğinden türemenin imkansız olduğunu ispatlayarak ateistlere karşı en büyük bilimsel cevabı da vermiş oldu. Şarapların bozulmasını önlemek için 55 dereceye kadar ısıtılması gerektiğini buldu. 1885’te kuduz aşısını da bulan Pasteur, 1888’de kendi adına kurulan enstitünün başına getirildi. Bilim dünyasının bu önemli ismi yedi yıl sonra 73  yaşında hayata veda etti.

 

Barış Özkök’ün bu yazısı 2005 yılında Halk’a ve Olaylara Tercüman Gazetesi’nde yayımlandı.

 

Share Button

Bu konuda görüşlerinizi yazın